• Trupi dhe Shëndeti

E vërteta pas dietave më popullore të momentit


Po mendoni të provoni dietën “Plot 30”, dietën ketogjenikë, dietën anti-inflamatore apo dietën “agjërim sporadik”? Lexoni më parë këtë.


A është kapërcimi i vakteve një ide e keqe apo një armë sekrete për humbjen e peshës? Duhet të konsumoni ushqime me shumë apo pak yndyrna? Mos duhet ta eleminoni plotësisht sheqerin?


Me kaq shumë trende dietash konkurruese dhe shpesh kontradiktore mund të jetë e vështirë të gjesh planin tënd ideal të ushqyerjes së shëndetshme. Zbuloni më parë sekretet pas secilës prej këtyre 4 dietave të famshme për të zbuluar të vërtetën.


Dieta “Plot 30”


Si funksionon: Për plot 30 ditë, nuk lejohet konsumimi i sheqerit, alkolit, drithërave, bimëve bishtajore dhe produkteve të bulmetit. Por çfarë përmban menuja? Mish (në sasi të kufizuar), produkte të detit, vezë, perime me shumicë, disa lloje frutash dhe yndyrna natyrale si arrat dhe avokado. Kjo dietë lejon edhe përdorimin e barishtoreve bashkë me erëzat e ndryshme.


Çfarë premton: Një ndryshim thelbësor në stilin tuaj të ushqyerjes. Përveç kësaj, themeluesit e kësaj diete thonë se eleminimi i disa prej këtyrë ushqimeve mund të ndihmojë në shmangien e një sërë problematikave të vogla mjekësore që vijnë si rezultat i intolerancës ndaj disa ushqimeve të caktuara. Këto probleme mund të jenë dhimbje kronike, mungesë energjie, probleme të lëkurës dhe të tretjes.


Përparësitë: Pa dyshim që dieta “Plot 30” është strikte. Por për disa njerëz, një listë bardhë e zi me rregulla se çfarë mund mund të hash dhe çfarë jo, e bën më të lehtë ta ndjekësh atë (të paktën për 30 ditë). Veç kësaj, popullariteti në rritje bën që recetat dhe planet e vakteve të jenë më të lehta për t’u gjetur. Eleminimi i ushqimeve të shpejta dhe atyre të përpunuara, siç janë patatinat apo biskotat me kripë, janë pjesë e dietës.


Dobësitë: Pavarësisht se interneti është i mbushur plot me anekdota dhe histori suksesi, nuk ka asnjë provë shkencore që kjo dietë të ketë ndonjë përfitim mjekësor, veçanërisht në planin afatgjatë. Pas përfundimit të kësaj sfide, shumica e njerëzve u kthehen zakoneve të mëparshme të ushqyerjes.


Vendimi ynë: Kjo dietë, jo vetëm që eleminon ushqime që shumica e amerikanëve duhet t’i konsumojnë më pak, sic janë sheqernat, por eleminon gjithashtu ushqime të shëndetshme, sic janë drithërat, produktet e bulmetit dhe bimët bishtajore. Një qasje më e pranueshme: Mos eleminoni grupe të tëra ushqimesh. Shijojeni shumëllojshmërinë e ushqimeve, përfshirë edhe ndonjë ëmbëlsirë, për sa kohë të jenë dëshira rastësore.


Dieta ketogjenike


Si funksionon: Proshutë dhe vetëm proshutë! Kjo dietë me yndyrna të larta dhe karbohidrate shumë të ulta karakterizohet nga konsumimi i më pak se 50 gram karbohidrate në ditë, e barazvlefshme me më pak se 4 feta bukë.


Çfarë premton: Marrja e pjesës më të madhe të kalorive prej yndyrnave e detyron trupin tuaj të përdorë rrugë të tjera për energji. Në vend të karbohidrateve për energji, trupi djeg dhjam, duke hyrë në një gjendje që quhet “ketosis”.


Përparësitë: Ndërkohë që mekanizmat e saktë janë ende të paqarta, gjendja “ketosis” mendohet të ketë benefite për trurin. Gati gjysma e njerëzve me epilepsi të cilët e ndoqën këtë dietë, patën më pak kriza. Gjithashtu, disa kërkime të hershme kanë treguar se kjo lloj diete mund të ketë benefite për kontrollin e sheqerit në gjak tek njerëzit me diabet. Një studim i ardhshëm do ta vlerësojë dietën ketogjenike si një strategji për ruajtjen e peshës.


Dobësitë: Ndërkohë që kërkimet janë frymëzuese, ka shumë pak prova që dëshmojnë se kjo lloj ushqyerje është efektive apo e sigurt, në planin afatgjatë, përveç se për personat me epilepsi. Vec kësaj, dietat me nivel shumë të ulët të karbohidrateve, priren të kenë shumë efekte anësore, ku përfshihen kapsllëku, dhimbjet e kokës, aroma ë keqe e gojës etj. Gjithashtu, për përmbushjen e kërkesave të kësaj diete, eleminohen shumë ushqime të shëndetshme, duke vështirësuar në këtë mënyrë marrjen e elementëve ushqyes të nevojshëm për organizmin.


Vendimi ynë: Ndërkohë që dieta ketogjenike mund të rekomandohet për disa njerëz me epilepsi të pakontrolluar, përmbajtja e lartë e yndyrnave, vecanërisht nivelet e larta të yndyrnave së pashëndetshme, kombinuar me kufizimet në fruta, perime dhe drithëra, është një shqetësim për shëndetin afatgjatë të zemrës.


Dieta anti-inflamatore


Si funksionon: Ndërkohë që nuk ka një dietë specifike anti-inflamatore, qasja e përgjithshme është një dietë e balancuar plot me ushqime të freskëta e të shëndetshme. Dieta kërkon konsumimin e frutave dhe perimeve shumëngjyrëse, gjithë llojet e drithërave, peshkut, çajit (në vend të kafesë), madje edhe çokollatën e zezë dhe verën e kuqe. Ushqimi i shpejtë? Të zhduket nga menuja.


Çfarë premton: Konsumimi i ushqimeve të papërpunuara me baze bimore mendohet se lufton inflamacionin kronik dhe ndihmon në neutralizimin e stresit dhe toksinave. Nga ana tjetër, kjo dietë mund të ulë rrezikun për zhvillimin e sëmundjeve të zemrës, kancerit dhe Alzheimer-it.


Përparësitë: Fruta të freskëta dhe perime? Super! Drithëra? Super! Yndyrna të shëndetshme Omega-3? Super! Cokollatë dhe verë? Fantastike!


Dobësitë: Mësimi dhe përgatitja e ushqimeve të freskëta me bazë bimore mund të kërkojë shumë me tepër kohë në krahasim me ushqimet e paketuara apo ato të shpejta.


Vendimi ynë: Ashtu si dieta Mesdhetare, kjo qasje e të ushqyerit është e shëndetshme dhe jo shumë strikte si disa dieta të tjera.


Agjërim sporadik


Si funksionon: Ka dy qasje të përgjithshme të kësaj diete: njëra është të marrësh shumë pak kalori në ditë të caktuara, pastaj të hash normalisht pjesën tjetër të kohës. Qasja tjetër ka të bëjë me ngrënien vetëm në disa orë të caktuara dhe kapërcimin e vakteve për pjesën e mbetur të çdo dite.


Çfarë premton: Edhe pse përfshin periudha kohe ku mund të hash lirshëm, personat që e ndjekin këtë dietë janë të prirur të marrin më pak kalori duke çuar në humbje peshe. Përveç kësaj, përkrahësit e kësaj diete mendojnë se privimi i qëllimshëm i furnizimit të qelizave me kalori mund të ngadalësojë përparimin e disa sëmundjeve të caktuara të lidhura me moshën.


Përparësitë: Një pjesë e njerëzve e kanë më të lehtë të gjejnë vullnetin për të mos ngrënë fare një pjesë të kohës sesa të hanë kujdesshëm gjatë gjithë kohës. Disa studime të vogla kanë zbuluar se dieta e agjërimit sporadik ka çuar në nivele të ulta të sheqerit, presionit të gjakut dhe kolesterolit.


Dobësitë: Në lidhje me këtë dietë mungojnë ende studime më të gjëra dhe afatgjata, kështu që shumica e benefiteve të propozuara janë teorike ose të bazuara tek kërkimet në kafshë.


Vendimi ynë: Nuk ka ende hulumtime të mjaftueshme për ta mbështetur apo jo këtë dietë. Gjithashtu shkurtimi i kohës së ushqyerjes mund të vështirësojë marrjen e vitaminave dhe mineraleve të domosdoshme për njeriun. Veçanërisht për sportistët, mosfurnizimi me ushqimet e duhura në kohën e duhur, mund të vështirësojë ruajtjen e stilit të tyre aktiv të jetesës.


0 comments

Recent Posts

See All

Kjo faqe është ndërtuar me mbështetjen e Shoqatës Shqiptare të Edukimit dhe Promovimit Shëndetësor "HOPE Albania"

  • Grey Facebook Icon
  • Grey Instagram Icon
  • YouTube - Grey Circle